Kiểm định khí thải xe máy: Mới đáp ứng 47%, doanh nghiệp chờ cơ chế minh bạch

Cơ sở kiểm định chỉ đáp ứng được 47%

Theo Cục Đăng kiểm Việt Nam, cả nước hiện có gần 70 triệu xe mô tô, xe gắn máy sử dụng động cơ đốt trong đang lưu hành, trong đó tại Hà Nội là gần 6 triệu xe, tại TP.HCM gần 9 triệu xe.

Để kiểm định khí thải cho số lượng phương tiện này tại 2 đô thị lớn, cần phải có khoảng 1.000 dây chuyền kiểm định, trong đó tại Hà Nội là 400, TP.HCM là 600 dây chuyền, nhưng thực tế tổng số cơ sở kiểm định xe cơ giới và cơ sở bảo hành bảo dưỡng có thể tham gia vào hoạt động kiểm định khí thải xe mô tô, xe gắn máy tại 2 đô thị lớn của cả nước tối đa là khoảng 470 cơ sở (chỉ đáp ứng được 47% nhu cầu).

Ông Nguyễn Tô An, Phó Cục trưởng Cục Đăng kiểm Việt Nam cho biết, thực tế đó đòi hỏi sự tham gia của đông đảo hệ thống đại lý, cửa hàng sửa chữa mô tô, xe gắn máy tham gia: "Nòng cốt để triển khai việc này vẫn phải dựa vào hệ thống các cơ sở bảo hành, bảo dưỡng, sửa chữa mô tô, xe gắn máy hiện tại, đại lý của các Hiệp hội sản xuất lắp ráp, nhập khẩu mô tô, xe gắn máy của Việt Nam".

Anh Nguyễn Văn Phú, chủ một cơ sở sửa chữa mô tô, xe máy trên đường Trần Đăng Ninh (Cầu Giấy, Hà Nội) cho biết, việc kiểm định khí thải xe máy sẽ giúp giảm lượng khí thải, tốt cho môi trường và sẵn sàng tham gia việc kiểm định khí thải khi có chính sách giá rõ ràng.

Chị Nguyễn Thị Thu, một người dân đang bảo dưỡng xe máy tại cửa hàng chia sẻ, sẵn sàng trả phí kiểm định nếu mức phí phù hợp: "Nếu việc trả phí vừa tầm thì tôi sẵn sàng trả phí vì nó tốt cho môi trường và cũng không quá khó khăn".

Tại buổi tọa đàm xúc tiến thành lập Hiệp hội các nhà bảo dưỡng, sửa chữa xe cơ giới, tổ chức chiều 29/1, một số doanh nghiệp cũng băn khoăn về chính sách giá, hỗ trợ doanh nghiệp tham gia kiểm định khí thải mô tô, xe máy.

TS Trần Quang Hà, Phó Vụ trưởng Vụ Khoa học, Công nghệ và Môi trường, Bộ Xây dựng cũng cho rằng, việc ban hành một khung tiêu chuẩn chung về chất lượng dịch vụ, trang thiết bị là rất cần thiết và cấp bách để thực hiện việc kiểm định khí thải mô tô, xe gắn máy: "Chúng tôi tin tưởng rằng Hiệp hội sẽ trở thành cầu nối giữa Nhà nước, doanh nghiệp và người dân trong việc đảm bảo an toàn kỹ thuật cho phương tiện; đảm bảo cho phát triển thị trường dịch vụ kỹ thuật một cách lành mạnh, hiện đại và minh bạch".

Ông Nguyễn Vũ Trụ, Chủ tịch HĐQT Công ty cổ phần đầu tư, Phát triển Máy Việt Nam – đơn vị nhập khẩu, phân phối nhiều sản phẩm ô tô, xe máy tại Việt Nam cho biết, có rất nhiều khách hàng, vì nhiều lý do chưa được sử dụng dịch vụ chăm sóc chính hãng, mà phải tìm đến các cơ sở bên ngoài để bảo dưỡng, sửa chữa phương tiện. Bởi vậy, để thu hút doanh nghiệp tham gia công tác kiểm định khí thải mô tô, xe máy, cần minh bạch tiêu chuẩn các đơn vị thực hiện kiểm định khí thải, từ nhân lực, trang thiết bị, hạ tầng, và giá thành kiểm định, làm cơ sở cho các đơn vị, doanh nghiệp có động lực thực hiện.

"Cần đưa ra bộ quy chuẩn cho tất cả các đơn vị, trạm sửa chữa chung, có tiêu chuẩn chất lượng, về dịch vụ, mặt bằng, nhà xưởng, trang thiết bị, tài liệu kỹ thuật, quy trình, quy định, bảng nhân công và công khai, minh bạch những vấn đề liên quan đến chi phí hoặc các khoản phải thu để thu của khách hàng", ông Trụ nêu ý kiến.

Để kiểm soát khí thải mô tô, xe máy một cách thực chất và bền vững, sự tham gia của doanh nghiệp là điều kiện then chốt.

Tuy nhiên, doanh nghiệp chỉ có thể vào cuộc khi cơ chế đủ minh bạch, chính sách đủ hấp dẫn và lộ trình triển khai đủ rõ ràng để bảo đảm hiệu quả đầu tư. Từ ưu đãi về đất đai, thuế, đến tiêu chuẩn kỹ thuật thống nhất và sự hỗ trợ của Nhà nước trong giai đoạn đầu, mọi giải pháp đều hướng tới một mục tiêu chung: hình thành mạng lưới kiểm định thuận tiện, tin cậy.

Khi trách nhiệm môi trường song hành lợi ích kinh tế chính đáng, doanh nghiệp sẽ trở thành đối tác quan trọng trong nỗ lực cải thiện chất lượng không khí ở đô thị nói riêng và trên địa bàn cả nước nói chung.