Vu Thừa Huệ (1939—2015) là diễn viên võ thuật nổi tiếng của Trung Quốc. Ông còn được biết tới là 1 võ thuật gia nổi tiếng với các tuyệt kỹ như Đường Lang kiếm pháp hay Song thủ kiếm pháp. Theo tư liệu trên HK01, Vu Thừa Huệ được mệnh danh là "Kiếm thánh cuối cùng” của giới võ thuật cổ truyền Trung Quốc.
Cao thủ kiếm pháp Trung Quốc
Năm 1951, Vu Thừa Huệ thi đỗ vào Trường Thể dục nghiệp dư Thanh Đảo, chuyên tu luyện võ thuật. Năm 1960, khi 21 tuổi, Vu Thừa Huệ đoạt chức toàn năng quán quân tại cuộc thi võ thuật thành phố Thanh Đảo, nhờ đó được tuyển vào đội võ thuật của Học viện Thể dục Sơn Đông.
Vu Thừa Huệ là diễn viên võ thuật nổi tiếng của Trung Quốc
Sau khi gia nhập đội võ thuật, Vu Thừa Huệ bắt đầu tinh nghiên các lộ binh khí, trong đó đặc biệt xuất sắc về kiếm thuật. Năm 1963, ông nhờ một bài “Tửu Kiếm” mà đoạt quán quân nhóm binh khí. Theo bạn bè thân thiết kể lại, Vu Thừa Huệ ban đầu tiếp xúc với quyền thuật là Sơn Đông Đường Lang Quyền. Môn phái này có bài “Liễu Diệp Phất Thích Song Bảo Kiếm”. Vì vậy, ngay từ khi còn trẻ, Vu Thừa Huệ đã dốc sức rèn luyện kiếm thuật và việc ông đoạt giải thưởng không phải ngẫu nhiên.
Đáng tiếc, Vu Thừa Huệ bị thương ở chân trong một lần luyện tập, buộc phải rời đội võ thuật. Ông chuyển đến làm việc tại một nhà máy giấy ở Hoàng Đài, Sơn Đông, nhưng vẫn kiên trì luyện võ ngoài giờ làm. Trong thời gian này, ông nghiên cứu Đường Lang kiếm pháp (kiếm pháp bọ ngựa), thậm chí còn sáng tác một bài thơ “Ngộ Kiếm Thiên” để diễn tả hết sức mạnh và vẻ đẹp của Đường Lang kiếm pháp.
Về nguồn gốc, Đường Lang kiếm pháp xuất phát từ kiếm pháp Đạt Ma của gia tộc Hào ở Yên Đài, kết hợp Bát Tiên kiếm pháp, dung hòa tinh thần Đạo – Phật, mang tính thực chiến cao. Đặc trưng kỹ thuật là dương công – âm thủ, âm dương luân chuyển; động tác mềm mại mà sắc bén, liên hoàn liền mạch, đạt đến trạng thái thân kiếm nhất thể.
Vu Thừa Huệ biểu diễn Song thủ kiếm pháp
Trong cuộc đời, Vu Thừa Huệ còn sưu tập, nghiên cứu và phục dựng gần như hoàn chỉnh bộ Song thủ kiếm pháp gần như thất truyền. Đặc điểm của kiếm pháp này là sử dụng 2 tay cầm kiếm cùng lúc để thi triển. Theo Zhihu, Song thủ kiếm của Vu Thừa Huệ được nhận xét mỗi chiêu đều có hậu chiêu, nhiều chiêu trông hoa mỹ nhưng có sơ hở rõ ràng nhằm dụ dịch và sau sơ hở sẽ có chiêu độc bất ngờ.
Năm 1979, đội võ thuật Ninh Hạ mời ông làm huấn luyện viên, nhờ đó Vu Thừa Huệ trở lại giới võ thuật và có chút danh tiếng ở địa phương. Ba năm sau, đạo diễn Hồng Kông Trương Hâm Viêm tuyên bố khởi quay phim “Thiếu Lâm Tự”, dự định sử dụng đông đảo vận động viên võ thuật nội địa để các cảnh võ thuật trở nên chân thực hơn. Năm đó Vu Thừa Huệ đã ngoài 40 tuổi, được bạn bè giới thiệu liên hệ với đoàn phim, cuối cùng được chọn vào vai phản diện chính Vương Nhân Tắc.
Vu Thừa Huệ là gương mặt quen thuộc với khán giả Việt Nam
Trong phim, Vu Thừa Huệ không chỉ đấu nhiều trận giao đấu với Lý Liên Kiệt lúc bấy giờ mới nổi, mà còn nhiều lần biểu diễn kiếm thuật Bắc phái tuyệt mỹ trước ống kính, khiến khán giả mở mang tầm mắt. Thành công vang dội của “Thiếu Lâm Tự” khiến Vu Thừa Huệ cùng các diễn viên võ thuật khác trở nên nổi tiếng khắp Trung Quốc.
Năm 1988, Vu Thừa Huệ đóng vai chính Mã Nghĩa trong phim “Hoàng Hà Đại Hiệp” do Trương Hâm Viêm và Trương Tử Ân đạo diễn. Khán giả Việt Nam rất quen thuộc với Vu Thừa Huệ qua các vai diễn như Hoàng Dược Sư trong phiên bản “Thần Điêu Hiệp Lữ" năm 2006, vai Trương Tam Phong trong phiên bản “Ỷ Thiên Đồ Long Ký” năm 2009, vai Phong Thanh Dương trong Tiếu Ngạo Giang Hồ. Ngoài ra, Vu Thừa Huệ còn tham gia nhiều phim như Thất Kiếm Hạ Thiên Sơn (vai Phó Thanh Chủ), Bích Huyết Kiếm (vai Mục Nhân Thanh), Liên Thành Quyết (vai Mai Niệm Sinh)…
Ngày 5/7/2015, Vu Thừa Huệ qua đời, hưởng thọ 76 tuổi. Theo tờ HK01, truyền thông gọi ông là “Kiếm Thánh cuối cùng của Trung Quốc”, cho thấy vị thế cao quý của Vu Thừa Huệ trong giới võ thuật.
Ngưỡng mộ Lý Tiểu Long
Theo tờ 163, Vu Thừa Huệ đặc biệt ấn tượng với tuyệt kỹ “cú đấm 1 inch” của huyền thoại võ thuật Lý Tiểu Long. Theo Vu Thừa Huệ, cú đấm 1 inch của Lý Tiểu Long không phải là phát lực “đẩy lui”, mà là “xuyên thấu vào”. Cách phát lực này cần sự phối hợp toàn thân, bắt đầu từ chân đạp đất, qua hông, eo, vai, khuỷu tay đến nắm đấm, tạo ra sức mạnh cực lớn chỉ trong thời gian cực ngắn.
Vu Thừa Huệ từng đóng vai Diệp Vấn trong bộ phim truyền hình Huyền thoại Lý Tiểu Long.
Theo Vu Thừa Huệ, điều tuyệt vời nhất ở Lý Tiểu Long là ông có thể ở cuộc thi karate quốc tế năm 1964 ở Long Beach, từ khoảng cách 1 inch, tung một quyền đẩy bay người đàn ông hơn 200 pound. Điều này không dựa vào sức cơ bắp bình thường, mà là “lực xuyên thủng” nhờ sự phối hợp của toàn cơ thể.
Trong phim "Huyền thoại Lý Tiểu Long", Vu Thừa Huệ vào vai Diệp Vấn, sư phụ của Lý Tiểu Long. Điều thú vị là ở ngoài đời, Lý Tiểu Long đã tiếp thu triết lý võ học từ Diệp Vấn để sáng tạo cú “đấm 1 inch”.
“Cú đấm 1 inch” của Lý Tiểu Long xuất phát từ Vịnh Xuân, nhưng đã khác biệt rất lớn so với Nhất thốn quyền trong Vịnh Xuân truyền thống. Theo Diệp Vấn, triết lý mà ông theo đuổi là “một thốn (một tấc), một thế giới”, có thể hiểu là “Trong một tấc ngắn ngủi, chứa đựng cả một thế giới”.
Lý Tiểu Long đã tiếp thu, tiến hành cải tiến, sáng tạo và thăng hoa độc đáo rất nhiều, mới khiến nó thoát thai từ truyền thống mà khác với truyền thống.
Cú đấm 1 inch là tuyệt kỹ trứ danh của Lý Tiểu Long
James DeMile, học trò của Lý Tiểu Long trong thập niên 1960, tiết lộ quá trình Lý phát triển “cú đấm 1 inch” trước khi công bố rộng rãi. Theo lời ông, Lý Tiểu Long đã lấy kỹ thuật sẵn có của Vịnh Xuân Quyền và tạo ra biến thể cải tiến. Lý Tiểu Long đã thử nghiệm với nhiều tư thế và góc đánh khác nhau cho đến khi tìm ra sự kết hợp phù hợp. DeMile cho biết họ đã âm thầm luyện tập để hoàn thiện “cú đấm 1 inch”, vì Lý Tiểu Long xem đây là “lá bài tẩy” của mình.
Trong khi đó, tờ Screen Rant viết: "Cách mà Lý Tiểu Long đạt được sức mạnh của “cú đấm 1 inch” này nằm ở sự hoàn hảo trong tư thế, góc độ thực hiện chính xác và đặc biệt là tốc độ — yếu tố mà ông nổi tiếng cho đến ngày nay. Tốc độ của Lý Tiểu Long chính là yếu tố cốt lõi khiến phiên bản “cú đấm 1 inch” của ông trở nên mạnh mẽ, và cũng là lý do vì sao rất ít võ sĩ khác có thể tái hiện cú đấm này hiệu quả như ông”.
Khi nói về Lý Tiểu Long, Vu Thừa Huệ khẳng định: “Sự vĩ đại của Lý Tiểu Long nằm ở chỗ phá vỡ giới hạn môn phái, dung hợp tinh hoa của Vịnh Xuân Quyền, boxing, nhu đạo cùng các môn phái khác nhau, sáng tạo ra Tiệt Quyền Đạo”.