Bị tăng huyết áp có thể uống cà phê hàng ngày?

Người tăng huyết áp không nhất thiết phải chia tay ly cà phê buổi sáng, kể cả khi đang sử dụng thuốc điều trị. Theo các chuyên gia tim mạch, nếu tình trạng huyết áp được kiểm soát ổn định và người bệnh chỉ uống với lượng hợp lý, cà phê vẫn có thể là một phần trong thói quen hằng ngày.

GS.TS.BS Phạm Mạnh Hùng, Viện trưởng Viện Tim mạch, Bệnh viện 19-8, cho biết nhiều bệnh nhân vẫn băn khoăn liệu cà phê có làm tăng huyết áp hoặc làm giảm tác dụng của thuốc điều trị. Các bằng chứng khoa học hiện nay cho thấy phần lớn người bệnh không cần kiêng tuyệt đối loại đồ uống này.

Theo ông, caffeine trong cà phê có thể khiến huyết áp tăng nhẹ trong khoảng một đến ba giờ sau khi uống. Tác động này xuất phát từ việc caffeine kích thích hệ thần kinh giao cảm và làm co mạch máu tạm thời. Dù vậy, hiện tượng tăng huyết áp thoáng qua không đồng nghĩa với việc cà phê là nguyên nhân gây tăng huyết áp mạn tính.

Khuyến cáo năm 2024 của Hội Tim mạch châu Âu cũng cho thấy, chưa có bằng chứng khẳng định việc uống cà phê thường xuyên làm tăng nguy cơ mắc tăng huyết áp. Ngược lại, ở những người duy trì thói quen uống cà phê mỗi ngày, cơ thể dần thích nghi với caffeine nên mức tăng huyết áp sau khi uống thường giảm đáng kể.

Với đa số người bệnh đã kiểm soát huyết áp tốt, khoảng một đến hai ly cà phê mỗi ngày được xem là mức sử dụng tương đối an toàn. Tuy nhiên, lượng caffeine trong mỗi loại cà phê không giống nhau. Một ly espresso nhỏ có hàm lượng caffeine khác đáng kể so với một cốc cà phê phin Việt Nam pha đặc. Ngoài cà phê, trà đặc, nước tăng lực hay nước ngọt chứa caffeine cũng góp phần làm tăng tổng lượng caffeine nạp vào cơ thể mỗi ngày.

Nhiều người lo ngại cà phê sẽ làm mất tác dụng của thuốc điều trị tăng huyết áp. GS Hùng cho biết, về mặt dược lý, caffeine có thể làm tăng hoạt tính thần kinh giao cảm, tăng tiết catecholamine và tăng sức cản mạch ngoại vi. Vì vậy, ở liều cao hoặc ở người không có thói quen uống cà phê, caffeine có thể đối kháng một phần tác dụng hạ huyết áp của nhóm thuốc chẹn beta.

Tuy nhiên, đến nay chưa có bằng chứng cho thấy việc uống cà phê với lượng vừa phải làm giảm hiệu quả của các nhóm thuốc điều trị tăng huyết áp phổ biến như thuốc ức chế men chuyển, chẹn thụ thể angiotensin, chẹn kênh canxi hay thuốc lợi tiểu.

Điều các chuyên gia lưu ý là không nên dùng cà phê để uống thuốc. Người bệnh nên uống thuốc bằng nước lọc, đúng thời điểm theo hướng dẫn của bác sĩ để bảo đảm hiệu quả điều trị.

Nếu sau khi uống cà phê thường xuyên xuất hiện tình trạng hồi hộp, tim đập nhanh hoặc huyết áp tăng rõ rệt nhiều lần, người bệnh nên giảm lượng caffeine hoặc chuyển sang cà phê ít caffeine. Bên cạnh đó, cũng cần chú ý lượng đường, sữa và các loại phụ gia đi kèm, bởi đây mới là những yếu tố dễ khiến ly cà phê trở nên kém lành mạnh.