Mỹ bắn hạ UAV Iran tiếp cận tàu sân bay USS Abraham Lincoln

Vụ việc diễn ra trong bối cảnh các nỗ lực ngoại giao nhằm sắp xếp đàm phán hạt nhân giữa Mỹ và Iran đang được xúc tiến, đồng thời Tổng thống Donald Trump cảnh báo “những điều tồi tệ” có thể xảy ra nếu không đạt được thỏa thuận khi các chiến hạm Mỹ đang hướng về khu vực.

Theo quân đội Mỹ, chiếc Shahed-139 của Iran bay về phía tàu sân bay với “ý định không rõ ràng” và bị tiêm kích F-35 bắn hạ. Đại úy Hải quân Tim Hawkins, người phát ngôn Bộ Tư lệnh Trung tâm Mỹ cho biết, chiếc F-35C xuất phát từ tàu Abraham Lincoln đã hành động “tự vệ” nhằm bảo vệ tàu và thủy thủ đoàn.

Phái bộ Iran tại Liên hợp quốc từ chối bình luận, trong khi hãng tin Tasnim của Iran nói rằng một UAV đã mất liên lạc tại vùng biển quốc tế nhưng chưa rõ nguyên nhân. Giới chức Mỹ khẳng định không có binh sĩ nào bị thương và không có trang thiết bị nào bị hư hại.

Nhóm tác chiến tàu sân bay Lincoln hiện là biểu tượng rõ nét nhất cho việc Mỹ tăng cường hiện diện quân sự tại Trung Đông sau cuộc trấn áp bạo lực các cuộc biểu tình chống chính phủ ở Iran tháng trước, đợt bất ổn trong nước được xem là đẫm máu nhất kể từ Cách mạng Hồi giáo năm 1979. Dù trước đó không thực hiện các đe dọa can thiệp trực tiếp, ông Trump sau đó yêu cầu Iran nhượng bộ về hạt nhân và điều thêm lực lượng hải quân tới khu vực. Tuần trước, ông nói Iran đang “nghiêm túc đàm phán”, trong khi quan chức an ninh cấp cao Iran Ali Larijani cũng xác nhận các bước chuẩn bị cho đàm phán đang được tiến hành.

Căng thẳng không dừng lại ở sự cố UAV. Chỉ vài giờ sau đó, tại eo biển Hormuz - tuyến vận chuyển năng lượng then chốt của thế giới - lực lượng Vệ binh Cách mạng Hồi giáo Iran bị cáo buộc đã quấy rối một tàu chở dầu treo cờ Mỹ với thủy thủ đoàn người Mỹ. Theo quân đội Mỹ, hai xuồng của IRGC cùng một UAV Mohajer đã áp sát tàu M/V Stena Imperative với tốc độ cao và đe dọa lên tàu kiểm soát.

Tổ chức quản lý rủi ro hàng hải Vanguard cho biết các xuồng Iran đã ra lệnh cho con tàu dừng máy và chuẩn bị để bị kiểm tra, song tàu chở dầu đã tăng tốc và tiếp tục hải trình. Đại úy Hawkins nói rằng tàu chiến Mỹ McFaul hoạt động gần khu vực đã nhanh chóng hộ tống Stena Imperative, giúp tình hình hạ nhiệt. “Tình huống đã được giảm căng thẳng và tàu chở dầu treo cờ Mỹ đang tiếp tục hành trình an toàn”, ông nhấn mạnh.

Hai sự cố liên tiếp trên biển cho thấy bầu không khí đối đầu tại Trung Đông vẫn tiềm ẩn nguy cơ bùng phát bất cứ lúc nào, ngay cả khi các kênh đối thoại ngoại giao vẫn đang được duy trì trong nỗ lực ngăn một vòng xoáy xung đột mới.