Khung năng lực số mới: Khuyến khích giáo viên ứng dụng AI vào dạy học

Bộ Giáo dục và Đào tạo vừa ban hành thông tư quy định Khung năng lực số đối với giáo viên và cán bộ quản lý cơ sở giáo dục mầm non, phổ thông và giáo dục thường xuyên. Đây là lần đầu tiên ngành giáo dục thiết lập một khung năng lực số thống nhất cho đội ngũ giáo viên và cán bộ quản lý trên phạm vi toàn quốc.

Theo quy định, khung năng lực được cấu trúc gồm 6 miền năng lực với 20 năng lực thành phần, bao quát các hoạt động dạy học, kiểm tra đánh giá, quản lý và phát triển chuyên môn trong môi trường số.

Một điểm đáng chú ý của khung năng lực mới là chuyển trọng tâm từ việc “sử dụng công nghệ” sang tổ chức dạy học trong môi trường số. Giáo viên được yêu cầu biết lựa chọn và sử dụng các công cụ số trong giảng dạy, đồng thời có khả năng thiết kế và tổ chức các hoạt động học tập trên nền tảng số.

Bên cạnh đó, giáo viên cần quản lý lớp học và điều phối các hoạt động học tập trực tuyến hoặc kết hợp trực tiếp – trực tuyến, tăng cường tương tác giữa người học và sử dụng công nghệ để hỗ trợ cá nhân hóa quá trình học tập.

Trong lĩnh vực kiểm tra, đánh giá, giáo viên phải biết sử dụng các công cụ số để xây dựng bài kiểm tra, đa dạng hóa hình thức đánh giá, đồng thời thu thập và phân tích dữ liệu học tập của học sinh nhằm điều chỉnh phương pháp dạy học.

Khung năng lực cũng đặt ra yêu cầu đối với việc phát triển học liệu số. Giáo viên cần có khả năng tìm kiếm, lựa chọn và đánh giá học liệu số; xây dựng và phát triển nội dung số phục vụ bài giảng; chia sẻ và tái sử dụng học liệu trên các nền tảng số, đồng thời bảo đảm quy định về bản quyền.

Một nhóm năng lực quan trọng khác liên quan đến an toàn và đạo đức số. Giáo viên phải có khả năng nhận diện rủi ro trên môi trường mạng, bảo đảm an toàn thông tin, bảo vệ dữ liệu cá nhân và hướng dẫn học sinh sử dụng công nghệ có trách nhiệm.

Khung năng lực cũng nhấn mạnh việc sử dụng công nghệ để phát triển chuyên môn. Giáo viên được khuyến khích học tập suốt đời thông qua môi trường số, tham gia các cộng đồng chuyên môn trực tuyến, hợp tác và chia sẻ kinh nghiệm với đồng nghiệp.

Đáng chú ý, trí tuệ nhân tạo (AI) lần đầu tiên được đưa vào như một nội dung năng lực riêng trong khung năng lực số. Giáo viên được khuyến khích ứng dụng các công cụ AI trong dạy học, quản lý lớp học và phát triển chuyên môn, đồng thời tuân thủ các nguyên tắc về đạo đức, minh bạch và bảo vệ dữ liệu cá nhân.

Các năng lực trong khung được thiết kế theo ba mức độ gồm cơ bản, thành thạo và nâng cao. Đây sẽ là căn cứ để đánh giá, bồi dưỡng và phát triển đội ngũ giáo viên theo lộ trình phù hợp với yêu cầu chuyển đổi số của ngành giáo dục.

Khung năng lực số được xây dựng không chỉ là một bộ tiêu chuẩn kĩ thuật về kĩ năng sử dụng công nghệ, mà là công cụ định hướng toàn diện nhằm chuyển đổi cách dạy học, quản lí và phát triển chuyên môn trong bối cảnh giáo dục số, bảo đảm giáo viên và cán bộ quản lí thích ứng với yêu cầu đổi mới giáo dục và chuyển đổi số quốc gia.