Chiều 12/6, thảo luận tại tổ trong khuôn khổ kỳ họp HĐND TP Hà Nội, Chủ tịch UBND TP Hà Nội Vũ Đại Thắng làm rõ nhiều nội dung quan trọng trong các dự thảo nghị quyết dự kiến sẽ thông qua tại kỳ họp.
Hỗ trợ nhóm yếu thế chuyển đổi sang xe điện
Đối với lộ trình chuyển đổi xe xăng sang xe điện, Chủ tịch Hà Nội cho biết, thành phố đã thực hiện khoanh vùng và phân cấp lộ trình nhằm hướng tới việc chuyển đổi toàn bộ các phương tiện giao thông sang sử dụng năng lượng sạch, mục tiêu cốt lõi là chấm dứt việc sử dụng nhiên liệu hóa thạch.
Lộ trình này được thực hiện dựa trên các nghị quyết đã được HĐND thành phố thông qua, đảm bảo tính khoa học và thực tiễn.
Chủ tịch Hà Nội Vũ Đại Thắng phát biểu tại họp tổ.
Đặc biệt, ông Thắng làm rõ sự điều chỉnh về phạm vi đối tượng được hỗ trợ tài chính khi chuyển đổi phương tiện. Trước đây có ý kiến đề xuất thành phố hỗ trợ cho toàn bộ người dân khi thực hiện chuyển đổi phương tiện.
Qua rà soát, thành phố nhận thấy nếu hỗ trợ rộng rãi trên toàn địa bàn, khối lượng chi phí ngân sách sẽ rất lớn. Đồng thời, việc chuyển đổi này không thể hoàn thành ngay trong vài năm mà phải thực hiện theo từng bước.
Trong kỳ họp này, thành phố chỉ đề xuất tập trung hỗ trợ cho các đối tượng dễ bị tổn thương, chịu ảnh hưởng trực tiếp từ việc chuyển đổi. Các đối tượng được ưu tiên gồm hộ nghèo, gia đình có công với cách mạng, gia đình chính sách.
Phát triển không gian ngầm
Đối với nội dung về quy hoạch, quản lý đô thị, Chủ tịch UBND Thành phố nhấn mạnh quy hoạch là nội dung trọng tâm, phải đi trước một bước để tạo định hướng phát triển. Thay vì hai quy hoạch trước đây, thành phố đang tập trung hướng tới mục tiêu “một bản quy hoạch” với tầm nhìn dài hạn 100 năm, tích hợp giữa phát triển kinh tế - xã hội và quy hoạch đô thị để đảm bảo tính đồng bộ.
Người đứng đầu chính quyền Hà Nội đặc biệt lưu ý đến sự thay đổi trong cách tiếp cận các chỉ tiêu quy hoạch. Với mô hình đô thị đa trung tâm, Hà Nội sẽ phát triển dựa trên hệ thống giao thông công cộng khối lượng lớn (TOD).
Chủ tịch thành phố cho rằng đã đến lúc phải xem xét lại việc phân bổ dân cư theo mức bình quân cơ học. Tại các khu vực ga tàu điện trung tâm, thành phố sẽ cho phép tập trung mật độ dân số cao hơn mức bình quân để tối ưu hóa hiệu quả của giao thông công cộng, phù hợp với định hướng đô thị hiện đại. Khai thác "tài nguyên" không gian ngầm và tầng cao.
Một điểm mới trong tư duy quản lý được Chủ tịch thành phố đề cập là quy hoạch đa tầng, đa lớp, bao gồm cả không gian trên cao và không gian ngầm. Ông Thắng nhận định không gian ngầm là thực tiễn sẽ diễn ra rất sớm và mạnh mẽ tại Hà Nội, đặc biệt là hệ thống đường sắt đô thị đi ngầm trong lòng đất.
Tuy nhiên, đây là lĩnh vực rất mới và phức tạp về mặt pháp lý. Chính quyền đang nỗ lực thiết kế các quy định về phân cấp, ủy quyền để kịp thời xử lý các tình huống phát sinh trong thực tế, như vấn đề đền bù khi công trình ngầm đi qua móng nhà dân, nhằm đảm bảo tiến độ thi công các dự án trọng điểm.
Hà Nội xây dựng hệ thống đường sắt đô thị đi ngầm trong lòng đất.
Tái thiết chung cư cũ theo mô hình đô thị hiện đại
Về vấn đề nhà ở, Chủ tịch UBND thành phố khẳng định sự quan tâm đặc biệt đối với việc tái thiết đô thị và xây dựng lại các khu chung cư cũ. Thay đổi tư duy so với trước đây, thành phố sẽ không xây dựng trên toàn bộ diện tích cũ mà dành phần lớn không gian để làm công trình công cộng, công viên cảnh quan, tạo không gian sống cho người dân.
Thành phố đã thay đổi căn bản tư duy từ việc chỉ chuyển đổi mục đích sử dụng đất sang mô hình tái thiết đô thị toàn diện. Với quy hoạch mới, thành phố có quyền điều chỉnh lại chức năng sử dụng đất của các khu chung cư cũ, không nhất thiết phải giữ toàn bộ là đất ở như trước đây.
Cụ thể, thành phố sẽ không xây dựng trên toàn bộ diện tích cũ, thay vào đó dành phần lớn diện tích để phát triển các công trình công cộng, không gian xanh và cảnh quan phục vụ đời sống người dân. Phần diện tích còn lại sẽ được sử dụng để xây dựng các tòa nhà hiện đại, đảm bảo mật độ dân số phù hợp với định hướng phát triển đô thị đa trung tâm.
"Như tại khu vực có hơn 30 tòa nhà cũ ở Thanh Xuân, nếu thực hiện tái thiết theo hướng này sẽ tạo ra một không gian sống hoàn toàn mới, thay vì chỉ là các khối nhà san sát nhau", ông Thắng nói.
Ngoài ra, để dự án cải tạo chung cư cũ có tính khả thi, thành phố tập trung vào việc hài hòa lợi ích giữa các bên. Đối với người dân, họ được ưu tiên tái định cư tại chỗ trong những không gian sống hiện đại hơn, đầy đủ tiện ích công cộng hơn.
Đối với doanh nghiệp, thành phố sẽ tạo điều kiện thuận lợi và các cơ chế phù hợp để các nhà đầu tư khi tham gia xây dựng chung cư cũ có thể thu được lợi nhuận hợp lý. Đây là yếu tố then chốt để huy động nguồn lực xã hội cùng chung sức với Thành phố trong việc xóa bỏ các khu nhà xuống cấp.
Các chính sách và dự án này hiện đang được thành phố tích hợp vào các dự thảo nghị quyết chuyên đề để sớm tổ chức triển khai trên thực tế, hướng tới mục tiêu hiện đại hóa các khu chung cư cũ vốn đã tồn tại nhiều bất cập từ lâu.
Đáng chú ý, thành phố dự kiến triển khai cùng lúc ba mô hình nhà ở cho thuê. Trong đó, một phần từ nguồn quỹ 9.000 tỷ đồng (do các chủ đầu tư nộp thay nghĩa vụ xây nhà ở xã hội) sẽ được trích hơn 3.000 tỷ đồng để Nhà nước trực tiếp đầu tư xây dựng nhà ở xã hội cho thuê. Mục tiêu là tạo ra quỹ nhà ở ổn định cho người thu nhập thấp và những người đang sinh sống, làm việc tại Thủ đô.
Liên quan thu nhập tăng thêm, Chủ tịch thành phố nhấn mạnh đây là sự động viên cần thiết cho đội ngũ công chức và các đơn vị sự nghiệp do ngân sách đảm bảo. Tuy nhiên, ông cũng lường trước những bất cập đối với các đơn vị tự chủ tài chính hoàn toàn và cam kết sẽ có hướng dẫn cụ thể để đảm bảo sự cân bằng và công bằng giữa các vị trí việc làm.