Ngày 8/1, phiên tòa xét xử 18 bị cáo trong vụ án sản xuất, buôn bán hàng giả là thực phẩm xảy ra tại Công ty Z Holding tiếp tục phần tranh luận.
Trình bày lời nói sau cùng tại tòa, Hoàng Quang Thịnh (Tổng giám đốc Z Holding) gửi lời xin lỗi đến khách hàng, người tiêu dùng đã mua các sản phẩm sữa của Z Holding vì chất lượng chưa đạt. Bị cáo chia sẻ thấy "nhẹ lòng phần nào" khi cơ quan giám định kết luận các sản phẩm sữa "không có chất cấm, chất độc hại".
"Các sản phẩm mà công ty bị cáo sản xuất thì chính bản thân bị cáo và người thân trong gia đình cũng thường xuyên sử dụng. Điều này cũng chứng minh cho việc bị cáo không cố ý sản xuất hàng hóa không đảm bảo", ông chủ Z Holding phân trần.
Các bị cáo tại toà.
Bị cáo Thịnh cho biết đã nhận thức rất rõ trách nhiệm của mình trong vai trò người đứng đầu công ty và xin khoan hồng cho các nhân viên. Về mục đích thành lập hệ sinh thái Z Holding, Thịnh nói cùng với hai cộng sự Văn Minh và Khắc Minh có khát vọng cùng nhau "làm được một cái gì đó cho đất nước".
"Bị cáo chưa bao giờ nghĩ sau này sẽ ngồi trong song sắt. Bị cáo không cố tình và chưa bao giờ đặt việc lấy lợi nhuận cho riêng mình", Thịnh trình bày.
Bị cáo Nguyễn Văn Minh, Phó Tổng giám đốc Z Holding, cho rằng bản thân đã cùng các cộng sự khởi nghiệp với khát vọng xây dựng thương hiệu Việt. Minh thừa nhận trách nhiệm và xin lỗi người tiêu dùng vì gây hoang mang dư luận, mong được hưởng khoan hồng cho các bị cáo và nhân sự liên quan.
Bào chữa cho nhóm lãnh đạo Z Holding, luật sư Giang Hồng Thanh cho hay 26 sản phẩm của Công ty bị kết luận là giả theo quy định pháp luật nhưng "bản chất trong sữa chỉ có vài thành phần không đạt chỉ tiêu so với bản công bố".
Theo luật sư Thanh, định nghĩa hàng giả hiện nay chưa phù hợp khi quy định là "hàng hóa có ít nhất một trong các chỉ tiêu đạt từ 70% trở xuống so với mức tối thiểu quy định hoặc tiêu chuẩn chất lượng đã công bố, ghi trên nhãn hiệu".
Viện dẫn phát biểu của một Đại biểu Quốc hội, ông Thanh bào chữa "hàng giả phải là giả về bản chất, còn không đạt hàm lượng thì chỉ là hàng kém chất lượng". Ví dụ, sữa Hiup 27 loại 650gr có 32 chỉ tiêu thì 25 vượt ngưỡng 100%, 5 đạt trên 90%. Tương tự, sữa Hiup 27 hương vani chỉ có 4/32 chỉ tiêu dưới 70% dưới công bố. "Vậy mà giám định đã kết luận đây là hàng giả", luật sư nêu quan điểm bảo vệ thân chủ.
Luật sư Thanh đánh giá áp dụng quy định pháp luật hiện hành thì là đúng nhưng về mặt bản chất chưa chắc đã phù hợp. "Ngay cả sữa ISOWHEY do Z Holding nhập khẩu nguyên hộp từ Australia về Việt Nam cũng bị kết luận giám định là hàng giả do có tới 15 chỉ tiêu dưới 70%, nhiều hơn cả sản phẩm của Z Holding", luật sư trình bày.
Đại diện VKS tại tòa.
Đối đáp với quan điểm của luật sư, đại diện VKSND Hà Nội cho rằng quy định tại Nghị định 98 đã cho phép doanh nghiệp có tỷ lệ sai số 30%, tức là chỉ tiêu dưới 70% mới coi là hàng giả. Do vậy, doanh nghiệp khi sản xuất hàng hóa buộc phải biết quy định này và các tình huống phát sinh xảy ra trong quá trình hoạt động.
Kiểm sát viên tại tòa cũng cho rằng trong nhà máy phải được trang bị đầy đủ thiết bị, quy trình để kiểm soát thành phần, bảo đảm sản phẩm đúng chất lượng đã công bố.
Việc có chỉ tiêu thấp hơn hoặc cao hơn so với công bố, theo VKS, là dấu hiệu cho thấy kiểm soát chất lượng chưa đảm bảo, phản ánh sự thiếu chặt chẽ trong quản trị và kiểm định nội bộ.
Đáng chú ý, VKS nhấn mạnh, sau khi phát hiện sự việc, doanh nghiệp phải tạm dừng hoạt động một thời gian để điều chỉnh công thức, kiểm soát lại chất lượng cho đúng chỉ tiêu đã công bố. Thế nhưng, theo quan điểm của VKS, các bị cáo vẫn tiếp tục chỉ đạo sản xuất, không thể lý giải bằng các nguyên nhân như sức ép tiến độ, sức ép hệ thống nhân viên, phân phối hay mục tiêu giảm thiệt hại mà vẫn đưa sản phẩm ra thị trường.