Đóng

Năm 2026 gia tăng mưa lớn cục bộ, thời tiết cực đoan khó lường

(VTC News) -

Dưới tác động của ENSO và biến đổi khí hậu, năm 2026 được dự báo thời tiết diễn biến phức tạp, gia tăng mưa lớn cục bộ và nhiều hiện tượng cực đoan khó lường.

Mưa đá, dông lốc cuốn bay nhiều nhà xưởng ở Thái Nguyên, chiều 2/5

Những ngày qua, mưa dông kèm các hiện tượng thời tiết cực đoan như mưa đá, gió giật mạnh, sấm sét liên tiếp xảy ra tại miền Bắc, gây thiệt hại lớn về tài sản, nhà cửa, thậm chí đã ghi nhận thương vong.

Theo nhận định của cơ quan khí tượng, năm 2026 chịu tác động của ENSO với đầy đủ ba pha, đây là nhân tố chính chi phối thời tiết, khí hậu trong năm.

“Trong bối cảnh biến đổi khí hậu, thời tiết ngày càng diễn biến phức tạp với nhiều hình thái nguy hiểm, cực đoan như nắng nóng, mưa lớn trong thời gian ngắn, lũ quét, sạt lở đất”, Trung tâm Dự báo khí tượng thủy văn quốc gia cảnh báo.

Mưa đá to gần bằng quả trứng trút xuống nhiều địa phương ở Nghệ An trong chiều 3/5.

Ông Nguyễn Văn Hưởng, Trưởng phòng Dự báo thời tiết (Trung tâm Dự báo khí tượng thủy văn quốc gia) cho biết, 2026 là năm có thời tiết, thiên tai mang tính cực đoan và khó lường cao hơn.

Trong bối cảnh ENSO có xu hướng chuyển sang pha nóng, thậm chí tiến tới El Nino vào cuối năm, nền nhiệt được dự báo gia tăng, kéo theo sự xuất hiện nhiều hơn của các hiện tượng như dông, lốc, sét, mưa đá và mưa lớn cục bộ.

Đáng lưu ý, các giai đoạn chuyển mùa (từ tháng 3 đến tháng 5 và từ tháng 9 đến tháng 10) là thời điểm tiềm ẩn nhiều rủi ro.

Về diễn biến mùa mưa, gió mùa Tây Nam ở phía Nam có khả năng hoạt động từ nửa cuối tháng 5, làm gia tăng mưa rào và dông tại khu vực Tây Nguyên và Nam Bộ. Do đó, mùa mưa tại hai khu vực này được dự báo đến muộn hơn so với trung bình nhiều năm, bắt đầu vào khoảng cuối tháng 4 - đầu tháng 5 ở Tây Nguyên và nửa đầu tháng 5 tại Nam Bộ.

Trong khi đó, mùa mưa ở Trung Bộ xuất hiện tương đương trung bình nhiều năm, khoảng từ tháng 9, với khả năng xuất hiện các đợt mưa vừa, mưa to.

Cũng theo ông Hưởng, tổng lượng mưa năm 2026 trên phạm vi cả nước nhìn chung xấp xỉ trung bình nhiều năm. Tuy nhiên, điểm đáng lưu ý là sự phân bố mưa có xu hướng cực đoan hơn: số đợt mưa lớn diện rộng có thể không tăng, thậm chí thấp hơn trung bình, nhưng các trận mưa lớn cục bộ với cường suất rất lớn trong thời gian ngắn lại có xu hướng gia tăng.

Dự báo năm nay mưa lớn cục bộ với cường suất rất lớn trong thời gian ngắn có xu hướng gia tăng. (Ảnh minh hoạ)

Trước đó, Bộ Nông nghiệp và Môi trường cảnh báo nguy cơ cao xảy ra hạn hán và xâm nhập mặn ở mức cao, đặc biệt tại Nam Trung Bộ, Tây Nguyên và đồng bằng sông Cửu Long trong mùa khô 2026-2027. Tình trạng thiếu nước cũng có thể xảy ra trên diện rộng trong những tháng đầu năm 2027.

Đáng chú ý, trong các kỳ El Nino, dù tổng lượng mưa có xu hướng giảm, vẫn có thể xuất hiện các đợt mưa lớn cục bộ, mưa cực đoan trong thời gian ngắn, gây lũ quét, sạt lở đất và ngập úng đô thị.

Về hoạt động trên biển, bão và áp thấp nhiệt đới trên Biển Đông được dự báo có xu hướng ít hơn trung bình nhiều năm, song cần đề phòng các cơn bão mạnh, có quỹ đạo phức tạp, khó dự báo và có thể gây tác động lớn trong thời gian ngắn.

Huệ Nguyễn

Tin mới