Vụ án tại Cục An toàn thực phẩm: Cựu Cục phó khai lý do dừng nhận 'cảm ơn'

Ngày 7/1, TAND Hà Nội dành cho VKS và các luật sư xét hỏi 55 bị cáo trong vụ án đưa nhận hối lộ xảy ra tại Cục An toàn thực phẩm, Bộ Y tế. 

Trong số các bị cáo, 2 người là vợ chồng, gồm cựu Cục trưởng Cục An toàn thực phẩm Trần Việt Nga và chồng là Lê Hoàng, cựu Phó cục trưởng Cục Phòng bệnh. Sai phạm của ông Hoàng được xác định khi giữ chức Trưởng phòng tại Cục An toàn thực phẩm.

Bị cáo Lê Hoàng bị cáo buộc để các chuyên viên nhận tiền của cá nhân nộp hồ sơ đăng ký bản công bố sản phẩm, sau đó tổng hợp tiền đưa cho lãnh đạo Cục. Theo cơ chế ăn chia, từ năm 2018 đến 2023, ông Hoàng đã nhận gần 1 tỷ đồng.

Khai trước toà, ông Lê Hoàng cho biết sau khi có chỉ đạo từ Cục trưởng Nguyễn Thanh Phong, bị cáo đã họp thống nhất toàn bộ phòng cùng các chuyên viên việc nhận tiền nhưng không nêu rõ mức tỷ lệ chia.

"Bị cáo chỉ nêu sau khi xử lý hồ sơ làm đúng quy định không yêu cầu gửi quà, trong trường hợp doanh nghiệp cảm ơn thì nhận", ông Hoàng khai và cho biết giao một người khác làm đầu mối nhận tiền.

Ông Hoàng cũng khẳng định bản thân không nhận trực tiếp tiền từ doanh nghiệp. Tuy vậy, trước câu hỏi của kiểm sát viên về kê tài khoản và biên bản lời khai bị cáo có nhận 10,8 triệu đồng từ doanh nghiệp, Lê Hoàng giải thích rằng có quen biết với doanh nghiệp nên họ nhờ đóng hộ tiền phí, không liên quan đến hồ sơ công bố sản phẩm.

"Bị cáo có tổ chức họp phòng bàn bạc cơ chế nhận tiền và chia tiền của doanh nghiệp không?", VKS hỏi.

Ông Hoàng khẳng định không chỉ đạo mà được chuyên viên Hoàng Thanh Hà báo cáo về việc nhận tiền cảm ơn của doanh nghiệp. "Bị cáo có nói với Hà các việc đó cứ triển khai thực hiện theo cơ chế cũ, còn bị cáo không chỉ đạo và hướng dẫn gì thêm", ông Hoàng trình bày.

Cựu Cục phó khai thêm, từ tháng 12/2022 chỉ đạo cấp dưới không nhận tiền cảm ơn từ doanh nghiệp. "Lý do vì thời gian đó bị cáo nhận thức được nhiều vụ án liên quan nhận hối lộ nên đề nghị không nhận tiền cảm ơn nữa", ông Hoàng nói tại tòa.

Trả lời thẩm vấn, Trần Việt Nga (vợ bị cáo Lê Hoàng) khai khi phụ trách lĩnh vực thẩm duyệt hồ sơ quảng cáo đã nghe anh em trong cục nói về việc nhận tiền, đây cũng là tình hình chung của các phòng khác.

"Cơ sở nào để bị cáo đưa ra con số mỗi hồ sơ phải chi 2 triệu đồng cho lãnh đạo cục?", VKS truy vấn.

Nữ Cục trưởng giải thích chỉ gọi Trần Thị Thu Liễu (Phó Trưởng phòng phụ trách lĩnh vực Thông tin, giáo dục truyền thông) lên hỏi "mỗi hồ sơ có cảm ơn được 2 triệu đồng không", thực ra bị cáo chỉ muốn tìm hiểu thông tin về việc này chứ không biết mỗi hồ sơ sẽ được cảm ơn bao nhiêu tiền.

"Nhưng khi đưa ra con số bị cáo phải có cơ sở nào để chốt là 2 triệu và tại sao không phải 4-5 triệu hay 500.000 đồng?", VKS hỏi tiếp.

Bị cáo Nga đáp, lúc đó chỉ hỏi như vậy chứ không có cơ sở hay thông tin gì về việc này. Nữ bị cáo khẳng định lại lời khai trước đó tại tòa rằng "mình không đưa ra cơ chế" và cũng không chỉ đạo xây dựng tiêu chí, maket nào để thu bao nhiêu tiền và thống nhất tỷ lệ ăn chia ra sao.

HĐXX đặt vất đề trong suốt một thời gian dài, bị cáo đã bao giờ đặt ra câu hỏi một ngày nào đó cả hệ thống từ cục trưởng trở xuống các chuyên viên sẽ bị phát hiện để dẫn đến ngày hôm nay không?

Bà Nga đáp do "không suy nghĩ gì nhiều" và nhận thức chưa đầy đủ về pháp luật chứ không câu kết với doanh nghiệp để bỏ qua các lỗi sai.

Theo cáo buộc, từ chỉ đạo của bà Nga, các chuyên viên đã nhận tổng cộng 12,7 tỷ đồng tiền "bôi trơn" của các doanh nghiệp để được duyệt nhanh nội dung quảng cáo thực phẩm bảo vệ sức khỏe. Số tiền thu được, các chuyên viên thống nhất ăn chia theo cơ chế chia cho bà Trần Việt Nga 2 - 3,5 triệu đồng mỗi hồ sơ cấp phép.

Cùng trả lời thẩm vấn tại phiên toà hôm nay, cựu Cục trưởng An toàn thực phẩm Nguyễn Thanh Phong khai, thời gian đầu áp dụng Nghị định 15 thủ tục hành chính chưa gặp nhiều vướng mắc nhưng từ khoảng tháng 5 đến đầu tháng 6/2018 hồ sơ ngày càng tồn đọng.

"Áp lực đặt nặng lên bị cáo khi để chậm giải quyết hồ sơ. Lãnh đạo Bộ yêu cầu dù trả chậm hồ sơ một ngày cũng phải kèm theo thư xin lỗi doanh nghiệp. Lúc đó bị cáo thấy lo sợ nhiều hơn là lo lắng nên hỏi cấp dưới mới biết người thì vẫn vậy mà thời gian giải quyết lại rút ngắn", ông Phong giải thích.

Cựu Cục trưởng khai, thời gian đầu chưa có chuyện tiền nong, về sau mới xuất hiện tình trạng đưa tiền vì hồ sơ được giải quyết rất nhanh. Tuy nhiên, ông Phong khẳng định không có việc vì tiền mà chấp nhận hồ sơ sai lệnh. Cuối mỗi năm bị cáo còn yêu cầu các phòng rút hồ sơ đã ký lên hậu kiểm nhưng đều không phát hiện sai sót.

HĐXX đặt câu hỏi cựu Cục trưởng Nguyễn Thanh Phong "có phải đưa tiền cảm ơn cho lãnh đạo Bộ Y tế, thứ trưởng, bộ trưởng không?". Ông Phong nói rằng không đưa cho ai và chỉ báo cáo nội dung về những hoạt động chuyên môn còn việc thu tiền thì không báo cáo.