Thiếu lao động sau Tết, doanh nghiệp TP.HCM cấp tập tuyển người

Những ngày đầu sau kỳ nghỉ Tết Bính Ngọ 2026, các nhà máy của Công ty Cổ phần Tập đoàn Gia Định nhanh chóng vận hành trở lại. Theo ông Nguyễn Xuân Trung, Chủ tịch HĐQT Tập đoàn, khoảng 95% người lao động đã quay lại làm việc ngay từ đầu năm, thậm chí có nhà máy đạt tỷ lệ 100%.

Tín hiệu tích cực về lao động giúp doanh nghiệp sớm ổn định sản xuất, song chưa đủ để giải tỏa áp lực nhân sự trong bối cảnh đơn hàng đang tăng. Ông Trung cho biết, lượng đơn hàng của tập đoàn đã có dấu hiệu khởi sắc từ cuối năm 2025 và dự kiến năm 2026 sẽ tăng trưởng khoảng 10-15%.

Để đáp ứng kế hoạch mở rộng sản xuất và bảo đảm tiến độ giao hàng, doanh nghiệp buộc phải triển khai tuyển dụng ngay từ đầu năm, với nhu cầu bổ sung khoảng 200-300 lao động trong những tháng tới.

“Chúng tôi đã chuẩn bị kế hoạch tuyển dụng từ trước Tết và hiện đang chờ thêm lao động từ các tỉnh vào làm thủ tục đăng ký”, ông Trung nói.

Gần 37.000 vị trí cần tuyển sau Tết

Ghi nhận thực tế tại nhiều doanh nghiệp cho thấy nhu cầu tuyển dụng không chỉ bùng lên sau Tết mà đã được chuẩn bị từ sớm. Như tại Công ty cổ phần Hợp tác và Xuất nhập khẩu Savimex, doanh nghiệp này đã tuyển khoảng 100 công nhân từ trước Tết, song sau kỳ nghỉ vẫn tiếp tục thông báo tuyển dụng.

Các vị trí tuyển dụng trải rộng từ lao động phổ thông (được đào tạo bài bản) đến thợ sơn gỗ, thợ sơn tĩnh điện, thợ lắp ráp, thợ may - bọc nệm, thợ tạo dáng… với mức thu nhập dao động từ 9 - 16 triệu đồng/tháng.

Nhiều doanh nghiệp trong các khu công nghiệp, khu chế xuất tại TP.HCM và vùng lân cận cũng rơi vào tình trạng tương tự, đã chuẩn bị kế hoạch nhân sự nhưng vẫn không tuyển đủ lao động như kỳ vọng.

Theo Trung tâm Dịch vụ việc làm TP.HCM, bức tranh tổng thể của thị trường lao động sau Tết cho thấy nhu cầu tuyển dụng ở mức khá lớn.

Bà Nguyễn Văn Hạnh Thục, Giám đốc Trung tâm Dịch vụ việc làm TP.HCM cho biết, sau kỳ nghỉ Tết Bính Ngọ 2026, người lao động đã trở lại thành phố và tham gia thị trường lao động với tinh thần tích cực. Trung tâm đã tiếp nhận thông tin tuyển dụng của 978 lượt doanh nghiệp, với nhu cầu tuyển 36.807 vị trí việc làm.

Nhu cầu tuyển dụng tập trung chủ yếu ở nhóm lao động phổ thông, cùng các ngành dệt may - da giày, điện - điện tử, kinh doanh - bán hàng, dịch vụ, nội thất, du lịch, nhà hàng, khách sạn. Đây đều là những lĩnh vực sử dụng nhiều lao động và cần bổ sung nhân sự ngay sau Tết để bảo đảm tiến độ sản xuất, kinh doanh đầu năm.

Đáng chú ý, hơn 80% tổng nhu cầu tuyển dụng tại Trung tâm đến từ các doanh nghiệp trong khu công nghiệp, khu chế xuất, tập trung nhiều ở các khu công nghiệp thuộc khu vực Bình Dương cũ. Điều này cho thấy khu vực sản xuất, công nghiệp tiếp tục là “điểm nóng” tuyển dụng sau Tết.

Thiếu hụt cơ cấu là vấn đề cốt lõi

Trong nhóm doanh nghiệp sản xuất, hơn 60% nhu cầu tuyển dụng là lao động phổ thông, tập trung ở các ngành gỗ – nội thất, may mặc và giày da. Cụ thể, ngành may mặc chiếm khoảng 25%, gỗ nội thất 20%, giày da khoảng 15% nhu cầu hiện tại.

Tuy nhiên, bức tranh cung - cầu không chỉ dừng ở lao động phổ thông. Theo Trung tâm Dịch vụ việc làm TP.HCM, hơn 65% tổng nhu cầu tuyển dụng hiện nay đòi hỏi người lao động có chuyên môn kỹ thuật hoặc kinh nghiệm, số còn lại doanh nghiệp sẵn sàng tuyển vào để đào tạo nhằm đáp ứng yêu cầu sản xuất.

“Thị trường lao động sau Tết đang vận hành tích cực, song thực tế vẫn trong trạng thái cầu lớn hơn cung, đặc biệt là thiếu lao động phù hợp với yêu cầu về tay nghề, kỷ luật và khả năng thích nghi nhanh”, bà Nguyễn Văn Hạnh Thục nhận định.

Một con số đáng chú ý khác phản ánh mức độ dịch chuyển lao động đầu năm là ngay ngày làm việc đầu tiên sau Tết (23/2/2026), Trung tâm Dịch vụ việc làm TP.HCM đã tiếp nhận, giải quyết chế độ bảo hiểm thất nghiệp cho 11.928 người lao động.

Theo đánh giá của Trung tâm Dịch vụ việc làm TP.HCM, con số này cho thấy tỷ lệ người lao động quay lại thành phố khá cao, đồng thời xu hướng dịch chuyển lao động đầu năm diễn ra sôi động, nhất là ở nhóm lao động phổ thông và nhóm ngành sản xuất. Điều này góp phần lý giải vì sao doanh nghiệp dù tuyển dụng ồ ạt vẫn rơi vào tình trạng thiếu hụt cục bộ.

Nhìn ở góc độ dài hạn, ông Trần Anh Tuấn, Phó Chủ tịch Hội Giáo dục Nghề nghiệp TP.HCM cho rằng, thị trường lao động sau Tết 2026 tại TP.HCM và các đô thị lớn đang khởi sắc rõ nét, với trên 95% lao động tại doanh nghiệp đã trở lại làm việc.

Tuy nhiên, tỷ lệ biến động lao động như nhảy việc, nghỉ việc, chuyển vùng lại tăng mạnh, đặc biệt tại các khu công nghiệp và lĩnh vực dịch vụ. Nguyên nhân đến từ việc một bộ phận lao động chưa quay lại làm việc sau Tết, trong khi một bộ phận khác chủ động chuyển sang công việc hoặc địa bàn có thu nhập và điều kiện làm việc tốt hơn.

Theo ông Trần Anh Tuấn, xu hướng chung hiện nay là doanh nghiệp đẩy mạnh tuyển dụng ngay sau Tết, đặc biệt tại các khu công nghiệp, khu chế xuất, với nhu cầu cao ở các ngành sản xuất, chế biến, điện tử, logistics, thương mại và dịch vụ. Tuyển dụng không chỉ tăng về số lượng mà còn chuyển mạnh sang yêu cầu chất lượng, ưu tiên lao động có tay nghề và kỹ năng số.

“Thị trường lao động đang rơi vào tình trạng thiếu hụt cơ cấu – tức là thiếu người có kỹ năng phù hợp, sẵn sàng làm việc ngay và ổn định, trong khi nguồn cung lao động phổ thông không hẳn quá khan hiếm”, ông Tuấn phân tích.

Dự báo cho cả năm 2026, các chuyên gia cho rằng thị trường lao động sẽ ổn định nhưng phân hóa sâu sắc, gắn với xu hướng chuyển đổi số, trí tuệ nhân tạo (AI) và kỹ năng xanh.

Nhu cầu nhân lực dự kiến tăng cao ở các lĩnh vực công nghệ, y tế, kỹ thuật như công nghệ thông tin, bán dẫn, cơ điện tử, logistics, dịch vụ chất lượng cao, thương mại, du lịch, công nghệ tài chính. Trong khi đó, nghịch lý “thừa lao động phổ thông, thiếu lao động kỹ thuật cao” tiếp tục tồn tại.

Ở chiều ngược lại, người lao động đặc biệt là lao động trẻ ngày càng ưu tiên môi trường làm việc lành mạnh, ổn định, cơ hội phát triển nghề nghiệp hơn là chỉ nhìn vào thu nhập ngắn hạn. Doanh nghiệp vì vậy cũng buộc phải thay đổi tư duy tuyển dụng, chú trọng giữ chân lao động bằng an sinh, môi trường sống và lộ trình phát triển lâu dài.

Trước áp lực thiếu hụt lao động cục bộ, Trung tâm Dịch vụ việc làm TP.HCM đang tăng cường tổ chức các phiên, sàn giao dịch việc làm trực tiếp và trực tuyến, trong đó phiên sàn việc làm đầu năm dự kiến diễn ra ngày 10/3/2026.

Đồng thời, Trung tâm đẩy mạnh kết nối doanh nghiệp - người lao động, tư vấn, giới thiệu việc làm và đào tạo nghề để nâng cao kỹ năng cho người lao động.

Các chuyên gia cho rằng, để cân bằng cung - cầu bền vững, giải pháp không thể chỉ dừng ở tuyển dụng ngắn hạn, mà cần gắn kết chặt chẽ giữa doanh nghiệp - cơ sở đào tạo - thị trường lao động, giúp người lao động nâng cao kỹ năng, thích ứng với xu hướng mới của nền kinh tế số và kinh tế xanh.