Bà Nguyễn Thị Hà (58 tuổi, Ứng Hòa, Hà Nội) mỗi lần đi khám định kỳ tăng huyết áp, suy giãn tĩnh mạch tại Bệnh viện Đa khoa Vân Đình thường chuẩn bị đủ loại giấy tờ từ tối hôm trước, gồm sổ khám bệnh, kết quả xét nghiệm, đơn thuốc cũ, ghi chú tiền sử dị ứng. Hôm sau lại xách theo cả túi lớn túi bé đến viện từ sớm nhưng nửa buổi chiều mới xong.
Đó là câu chuyện của trước đây. Từ khi bệnh viện triển khai bệnh án điện tử, mọi thứ thay đổi hoàn toàn. Giờ đây, bà chỉ cần đọc tên, quét thẻ căn cước hoặc thẻ khám bệnh, toàn bộ lịch sử bệnh, đơn thuốc, kết quả xét nghiệm… đều hiển thị trên hệ thống.
Không còn cảnh cầm xấp phiếu chạy khắp các phòng, từ chỉ định của bác sĩ khám ban đầu, bà đi đến thẳng các phòng đã hiển thị sẵn trên phiếu, khám rất nhanh. Kết quả xét nghiệm cũng được trả về điện tử, không còn phải "canh" trước cửa phòng để chờ gọi tên vào lấy kết quả, mang về phòng khám ban đầu.
"Tôi thấy giờ đi khám nhàn hơn ngày trước rất nhiều. Mọi thủ tục, quy trình nhanh gọn nên tâm lý cả người bệnh và y bác sĩ cũng thoải mái hơn".
Bệnh nhân thanh toán viện phí không tiền mặt.
Cũng có trải nghiệm tích cực khi đi khám viện công hiện nay, chị Trần Thị My (30 tuổi, Ninh Bình) lại ấn tượng với việc thanh toán viện phí trong "tích tắc", không cần dùng tiền mặt tại bệnh viện E.
"Nếu như trước phải xếp hàng thanh toán tại quầy thu ngân chung rất đông, rất lâu thì bây giờ tôi được thanh toán tại khoa khám, ít người nên nhanh gọn. Thanh toán lại quét mã QR, không dùng tiền mặt nên tôi không lo cảnh bị móc túi lấy tiền nữa. Đi viện công giờ chỉ cần chiếc điện thoại là đủ, tôi thấy giống như... đi mua vé máy bay" - chị My nói..
Từ những thay đổi nhỏ như không phải mang giấy tờ, không cần xếp hàng đóng viện phí, chuyển đổi số đang đi sâu hơn vào “lõi” vận hành của bệnh viện - nơi quyết định trải nghiệm và chất lượng điều trị của người bệnh.
Theo TS.BS Nguyễn Khuyến, Giám đốc Bệnh viện Đa khoa Vân Đình, trước đây quy trình khám chữa bệnh phụ thuộc rất nhiều vào giấy tờ và thao tác thủ công. Mỗi lần khám là một lần “tạo mới” hồ sơ, thông tin bị phân mảnh, phụ thuộc vào việc người bệnh có mang đủ giấy tờ hay không.
Khi triển khai bệnh án điện tử, toàn bộ dữ liệu được chuẩn hóa và tích hợp theo từng bệnh nhân. “Mỗi người bệnh có một mã định danh duy nhất, toàn bộ lịch sử khám chữa bệnh được lưu trữ xuyên suốt. Điều này giúp bác sĩ không chỉ điều trị một triệu chứng tại thời điểm hiện tại, mà có cái nhìn toàn diện về diễn biến sức khỏe của người bệnh”, ông Khuyến phân tích.
Đáng chú ý, hệ thống còn hỗ trợ ra quyết định lâm sàng, như cảnh báo tiền sử dị ứng, tương tác thuốc, hay nhắc lịch tái khám. Đây là những yếu tố trước đây phụ thuộc nhiều vào trí nhớ và kinh nghiệm cá nhân, tiềm ẩn rủi ro sai sót.
Chuyển đổi số lấy người bệnh làm trung tâm.
Ở một khía cạnh khác, TS.BS Nguyễn Công Hựu, Giám đốc Bệnh viện E cho rằng chuyển đổi số giúp “cắt bỏ” những khâu trung gian không cần thiết trong quy trình khám chữa bệnh.
Người bệnh từng phải đi theo một “hành trình vật lý” - từ phòng khám sang khu xét nghiệm, rồi quay lại lấy kết quả, tiếp tục sang quầy thu phí – thì nay nhiều bước đã được “ảo hóa” trên hệ thống.
“Thanh toán ngay tại phòng khám, kết quả trả về trực tiếp cho bác sĩ, hoàn phí qua chuyển khoản… tất cả giúp giảm số lần di chuyển và chờ đợi của người bệnh”, ông Hựu nói. Theo tính toán, quy trình rút từ 8 bước xuống còn khoảng 5 bước, mỗi bệnh nhân tiết kiệm trung bình khoảng 30 phút.
Không chỉ cải thiện trải nghiệm, việc số hóa còn giúp bệnh viện vận hành minh bạch và hiệu quả hơn. Dữ liệu thanh toán, chỉ định, sử dụng thuốc - vật tư đều được ghi nhận theo thời gian thực, giảm nguy cơ sai sót, thất thoát và áp lực hành chính.
Từ góc nhìn quản trị, TS.BS Trần Thị Oanh, Phó giám đốc Bệnh viện Đa khoa Đức Giang cho rằng, chuyển đổi số đã thay đổi vai trò của nhân viên y tế.
“Trước đây cần nhiều nhân lực cho các khâu hành chính như nhập liệu, thu ngân, đối soát. Nay các khâu này được tự động hóa, giúp nhân viên y tế tập trung nhiều hơn vào chuyên môn và chăm sóc người bệnh”, bà Oanh cho biết.
Tính đến tháng 3/2026, cả nước đã có 1.224 bệnh viện thực hiện bệnh án điện tử. Theo lãnh đạo Bộ Y tế, chuyển đổi số trong y tế không đơn thuần là đưa công nghệ vào bệnh viện, mà là quá trình tái cấu trúc toàn bộ hệ thống theo hướng lấy người bệnh làm trung tâm.
Khi dữ liệu được số hóa và liên thông, người bệnh không còn bị “chia cắt” theo từng lần khám, từng cơ sở y tế. Thay vào đó là một hành trình chăm sóc liên tục, cá nhân hóa, trong đó mỗi quyết định điều trị đều dựa trên dữ liệu đầy đủ và cập nhật.
Các chuyên gia cũng nhận định, điểm cốt lõi của chuyển đổi số không nằm ở phần mềm hay thiết bị, mà ở việc thay đổi tư duy vận hành: từ quản lý theo quy trình nội bộ sang thiết kế lại hành trình khám chữa bệnh xoay quanh nhu cầu của người bệnh.