07:37 28/05/2026
Thời sự quốc tế
Trong hơn hai thập kỷ qua, xăng sinh học E10 đã chuyển từ một giải pháp thử nghiệm thành loại nhiên liệu phổ biến tại nhiều quốc gia trên thế giới. Theo số liệu của Bộ Công Thương dẫn nguồn từ Cơ quan Năng lượng Quốc tế (IEA), hiện có hơn 60 quốc gia áp dụng chính sách pha trộn ethanol bắt buộc, trong đó E10 là mức pha trộn phổ biến nhất.
Xu hướng này được thúc đẩy bởi ba mục tiêu chính gồm đảm bảo an ninh năng lượng, giảm phát thải khí nhà kính và hỗ trợ ngành nông nghiệp. Tại nhiều nước, E10 không còn là "nhiên liệu thay thế", mà đã trở thành tiêu chuẩn nền của thị trường nhiên liệu.
Đáng chú ý nhất là mô hình của Mỹ, nơi E10 chiếm hơn 95% thị phần xăng tiêu thụ. Mỹ sản xuất khoảng 60 tỷ lít ethanol mỗi năm, hình thành nên một thị trường nhiên liệu sinh học quy mô lớn và hoàn chỉnh.
Thành công của Mỹ đến từ hệ thống chính sách đồng bộ, bao gồm Tiêu chuẩn nhiên liệu tái tạo (RFS), cơ chế trợ cấp thuế và nghĩa vụ pha trộn bắt buộc. Theo đánh giá của Bộ Công Thương, đây là kinh nghiệm quan trọng cho Việt Nam trong việc xây dựng khung pháp lý rõ ràng, đồng thời kết hợp giữa công cụ thị trường và hỗ trợ tài chính để thúc đẩy tiêu dùng E10.
Nhiều nền kinh tế lớn coi E10 là bước đi cơ bản trong lộ trình giảm phát thải giao thông. (Ảnh minh hoạ)
Tại Liên minh châu Âu (EU), quy định RED II yêu cầu tỷ lệ năng lượng tái tạo trong giao thông đạt tối thiểu 14%, qua đó đưa E10 trở thành tiêu chuẩn tại nhiều quốc gia như Đức và Pháp. EU đồng thời áp dụng các quy chuẩn kỹ thuật linh hoạt và hệ thống chứng chỉ carbon nhằm hỗ trợ quá trình chuyển đổi nhiên liệu sạch.
Trong khu vực Đông Nam Á, Thái Lan được xem là trường hợp gần với Việt Nam nhất. Quốc gia này đã bãi bỏ xăng RON91 và thay thế hoàn toàn bằng E10. Việc triển khai thành công được cho là nhờ mức giá E10 thấp hơn xăng khoáng truyền thống cùng chính sách điều hành ổn định, nhất quán trong thời gian dài.
Từ kinh nghiệm quốc tế, Bộ Công Thương cho rằng để triển khai thành công E10, Việt Nam cần đồng thời đáp ứng nhiều điều kiện. Trong đó, chính sách pháp lý phải đủ rõ ràng và có tính bắt buộc; quy chuẩn kỹ thuật cần linh hoạt; các ưu đãi tài chính phải đủ mạnh để hỗ trợ doanh nghiệp và người tiêu dùng; đồng thời thị trường phải tạo được mức giá cạnh tranh cho E10.
Theo Bộ Công Thương, điểm mấu chốt nằm ở việc chính sách phải đủ mạnh để thay đổi hành vi thị trường, từ đó đưa E10 trở thành loại nhiên liệu phổ biến như cách mà Mỹ và nhiều quốc gia đã thực hiện.